Tytuł oryginału: MASTER YOUR TIME, MASTER YOUR LIFE: The Breakthrough System to Get More Results, Faster, in Every Area of Your Life

Przekład: Magda Witkowska

Redakcja: Elżbieta Wojtalik-Soroczyńska

Korekta: Maria Żółcińska

Projekt okładki: Michał Duława

Skład i łamanie: JOLAKS – Jolanta Szaniawska

Opracowanie e-wydania:

Copyright © 2016 by Brian Tracy

All rights reserved

Originally published: New York, NY: TarcherPerigee, 2016.

Copyright © 2018 for the Polish edition by MT Biznes Ltd.

All rights reserved

Warszawa 2018

Wszelkie prawa zastrzeżone. Nieautoryzowane rozpowszechnianie całości lub fragmentów niniejszej publikacji w jakiejkolwiek postaci zabronione. Wykonywanie kopii metodą elektroniczną, fotograficzną, a także kopiowanie książki na nośniku filmowym, magnetycznym, optycznym lub innym powoduje naruszenie praw autorskich niniejszej publikacji. Niniejsza publikacja została elektronicznie zabezpieczona przed nieautoryzowanym kopiowaniem, dystrybucją i użytkowaniem. Usuwanie, omijanie lub zmiana zabezpieczeń stanowi naruszenie prawa.

MT Biznes Sp. z o.o.

www.mtbiznes.pl

handlowy@mtbiznes.pl

ISBN 978-83-8087-220-2 (format epub)

ISBN 978-83-8087-221-9 (format mobi)

Wprowadzenie Różne rodzaje czasu

Cenisz swoje życie? Więc nie marnuj czasu, bo to on stanowi istotę życia!

Benjamin Franklin

Żyjemy w naprawdę świetnych czasach. Nigdy wcześniej w historii ludzkości człowiek nie miał tak szerokich możliwości, aby robić tyle różnych rzeczy i osiągać tyle celów.

Żyjemy dzisiaj dłużej i w lepszych warunkach niż przedstawiciele poprzednich pokoleń. Współczesna medycyna i opieka zdrowotna poczyniły tak daleko idące postępy, że coraz więcej ludzi osiąga dziś piękny wiek 80 czy 90, a nawet 100 lat.

Masz niezwykłe możliwości, aby odnieść sukces i zdobyć majątek, aby żyć dłużej i cieszyć się szczęściem – a mimo to zapewne dręczy cię ta sama myśl, która pojawia się w głowie większości ludzi: „Tyle rzeczy do zrobienia i tak mało czasu!”.

Za sprawą eksplozji informacji, technologii i konkurencji tempo zmian znacznie wzrosło i dziś ledwo za nimi nadążamy.

Potrzeba nam więc nowego podejścia do czasu, a konkretnie nowego spojrzenia na różne aspekty czasu w naszym życiu.

Dochodzimy do wniosku, że realizacja każdego zadania i wypełnienie każdego obowiązku wymaga nieco innego podejścia do czasu. Tylko modyfikacja podejścia pozwoli nam osiągać jak najlepsze rezultaty.

Innego rodzaju czasu potrzeba do wyznaczania celów i określania własnych pragnień, innego do wyznaczania priorytetów, skoncentrowania się na zadaniach o największej wartości i doprowadzania spraw do końca.

Innego rodzaju czasu potrzeba na kontakty z ludźmi, komunikację, negocjacje i zarządzanie, innego zaś na utrzymywanie relacji z rodziną i bliskimi.

Różne rodzaje czasu często okazują się być jak woda i olej – za nic nie chcą się mieszać.

Próby wykorzystania niewłaściwego czasu do niewłaściwych celów przynoszą jedynie frustrację i niepowodzenia, uniemożliwiając nam skuteczne działanie.

Jakość życia

Jakość twojego życia w dużej mierze zależy od tego, jak sobie radzisz z zarządzaniem czasem. Zarządzanie czasem to w istocie zarządzanie człowiekiem, zarządzanie życiem. To zarządzanie sobą. Jeśli nie masz pełnej kontroli nad własnym czasem, trudno ci będzie kontrolować cokolwiek innego.

Na szczęście ludzie, którzy odnoszą największe sukcesy i zarabiają największe pieniądze, mają w ciągu dnia do dyspozycji te same 24 godziny co ty. Różnica między ludźmi sukcesu a tymi, którzy sukcesów nie odnoszą, polega na tym, że ludzie sukcesu – nawet jeśli nie dysponują zbyt wielkim potencjałem i wieloma możliwościami – osiągają znacznie więcej niż inni, ponieważ lepiej i efektywniej wykorzystują swój czas.

Najważniejszą i najlepiej płatną kompetencją człowieka jest zdolność myślenia – zanim działanie się podejmie i kiedy już się je podejmuje. Zdolność myślenia pozwala człowiekowi rozstrzygać, co jest ważniejsze, a co mniej ważne.

Psychologowie podpowiadają, że kluczową miarą poziomu szczęścia w danym obszarze życia jest poczucie własnej wartości, czyli poziom sympatii i uznania dla samego siebie. Z punktu widzenia poczucia własnej wartości zasadnicze znaczenie ma ocena własnej efektywności, czyli przekonanie o własnych kompetencjach w zakresie kontrolowania swojego życia, osiągania wyznaczonych celów i realizacji zadań, a także uzyskiwania wyników, których oczekują od nas inni i których sami od siebie oczekujemy.

Najbardziej wartościowym zasobem finansowym człowieka jest natomiast jego zdolność zarobkowania, czyli umiejętność wytwarzania rezultatów, za które ludzie są gotowi zapłacić. Również ta zdolność w dużej mierze zależy od tego, jak się wykorzystuje czas podczas pracy oraz przed pracą i po niej.

Thomas Edison napisał: „Myślenie to najtrudniejszy rodzaj pracy i właśnie dlatego większość ludzi wolałaby umrzeć, niż myśleć”.

Od tego podejścia do czasu i różnych możliwości jego zagospodarowania w dużej mierze zależy to, na ile efektywnie będziesz działać i co uda ci się osiągnąć w różnych obszarach twojego życia.

Zatrzymaj się i zastanów

Większość ludzi funkcjonuje w trybie reakcji. Gdy wokół nich coś się dzieje, natychmiast reagują i podejmują pewne działania. Robią to jednak w sposób automatyczny, bez zastanowienia. Tym samym stają się niewolnikami chwili lub ostatniego powiadomienia, jakie im się pojawiło na smartfonie lub ekranie komputera.

Podstawowe znaczenie dla przejęcia pełnej kontroli nad własnym czasem i życiem ma to, aby się zatrzymać i zastanowić, zanim się na coś zareaguje czy odpowie. W takim wypadku masz możliwość wytypowania odpowiedniego rodzaju czasu i zachowania adekwatnego do sytuacji, co z kolei przekłada się na odpowiednią reakcję.

Brytyjski historyk Arnold Toynbee, dwukrotnie nominowany do Nagrody Nobla, autor niezwykłego dwunastotomowego dzieła Studium historii, opisuje rozwój i upadek 23 wielkich cywilizacji i imperiów w ciągu 25 stuleci. Toynbee zdołał nakreślić pewien przewidywalny cykl życia każdego imperium – od jego narodzin aż po upadek.

Przypisuje mu się również autorstwo koncepcji teorii, w której historia opiera się na wyzwaniach i reakcjach. Toynbee wykazał, że wszystkie wielkie cywilizacje brały początek od niewielkiej grupy, niekiedy złożonej z jednego tylko plemienia czy nawet mieszkańców jednej wioski, która to grupa skutecznie reagowała na wyzwania otoczenia, zwykle związane z aktywnością zwaśnionych plemion czy innych ludzkich wrogów. Dzięki tym reakcjom grupa się powiększała i rozszerzała swoje terytorium, z czasem zajmując duże obszary.

Na przykład imperium Mongołów, pod względem terytorialnym największe w historii ludzkości, zostało zapoczątkowane przez trzy osoby. Założyli je Temudżyn, jego matka Hoelun oraz jego młodszy brat. Wszystko zaczęło się w momencie, gdy inne mongolskie plemię najechało ich wioskę. Mimo skromnych początków Temudżyn zapisał się potem w historii jako Czyngis-chan, czyli „wojownik doskonały”, i zdołał zbudować imperium sięgające od Morza Japońskiego, przez Chiny, Indie, rozległe tereny rosyjskie i bliskowschodnie aż do wybrzeży Morza Śródziemnego i brzegów Dunaju.

Najważniejsze są wybory i decyzje

Tak samo rzecz się ma z tobą i twoim życiem. Jeśli będziesz skutecznie reagować na kolejne wyzwania w swoim życiu zawodowym i osobistym, z czasem będziesz coraz mądrzejszy i coraz sprawniejszy w działaniu, dzięki czemu będzie ci coraz łatwiej wykorzystywać własny potencjał.

Zarówno w krótkim, jak i w długim okresie sukces zależy przede wszystkim od tego, jak będziesz reagować na różne nieuniknione trudności i wyzwania życia codziennego. W tym kontekście można mówić o zdolności reagowania, czyli o umiejętności efektywnego zachowania się w obliczu nagromadzenia sprzecznych oczekiwań wobec naszego czasu.

Dzięki tej książce poznasz najlepsze zasady wykorzystania czasu i zarządzania czasem, jakie kiedykolwiek zostały sformułowane. Będą to te same techniki i strategie, którymi na co dzień posługują się najbardziej spełnieni i najszczęśliwsi członkowie naszej społeczności.

Stosując te metody i techniki, będziesz mógł przejąć pełną kontrolę nad własnym czasem i życiem. Dzięki nim w ciągu kolejnego roku czy dwóch uda ci się osiągnąć więcej, niż większości ludziom udaje się dokonać przez kilka lat czy nawet przez całe życie.

Gdy zaczniesz bardziej świadomie podchodzić do swojej bieżącej sytuacji i nauczysz się efektywniej działać w różnych okolicznościach, umiejętnie rozróżniając typy czasu i dobierając właściwe metody, łatwiej będzie ci myśleć i zyskasz większą pewność co do właściwego trybu postępowania.

1 Czas na planowanie strategiczne i wyznaczanie celów

Jest tylko jedna cecha, którą człowiek musi się wykazać, aby wygrać. To precyzyjnie określony cel – świadomość, czego się chce, i palące pragnienie, aby to osiągnąć.

Napoleon Hill

Do najważniejszych rodzajów czasu zalicza się ten, który jest przeznaczony na rozmyślania, podejmowanie decyzji oraz planowanie działań zmierzających do osiągnięcia wszystkiego, na czym nam w życiu naprawdę zależy.

Nic tak się nie przyczynia do marnowania czasu, jak podejmowanie działań bez jasno sprecyzowanego celu. Większość ludzi marnuje swoje najbardziej produktywne lata, jedynie reagując na to, co się dzieje wokół nich, i dążąc do osiągnięcia celów wyznaczonych im przez innych ludzi. Zdecydowanie lepiej by było, gdyby znaleźli chwilę, aby jasno określić, czego oni sami dla siebie chcą.

Mówi się czasem, że „zanim coś się zrobi, najpierw trzeba zrobić coś innego”.

Zanim rozpoczniesz wielką życiową przygodę, powinieneś najpierw stwierdzić, co tak naprawdę chcesz osiągnąć. Dobra wiadomość jest taka, że nigdy wcześniej człowiek nie miał tak szerokiego wachlarza możliwości, jaki ma w dzisiejszych czasach. Dziś każdy sam może zadecydować, czego chce od życia.

Na czym polega różnica między ludźmi biednymi a bogatymi? Między innymi na tym, że około 85 procent ludzi zamożnych zawsze dąży do osiągnięcia jakiegoś ambitnego celu, gdy tymczasem zaledwie trzy procent ludzi niezamożnych ma ambitny cel, ale pracuje nad jego osiągnięciem najwyżej od czasu do czasu.

Jeden procent a 99 procent

Dziś wiele się mówi o jednym procencie, który przedstawia się w kontrze do wszystkich pozostałych. Twierdzi się, że ten jeden procent ma kontrolę nad większymi środkami niż pozostałe 99 procent. Jednak takie statystyki nie do końca oddają faktyczny stan rzeczy.

Prawdziwa granica przebiega bowiem między trzema procentami ludzi znajdujących się na szczycie a pozostałymi 97 procentami ludzkości. Większość ludzi zaczyna bowiem z niczym albo co najwyżej bardzo skromnie.

Zasadnicze pytanie powinno zatem brzmieć: Jak to się stało, że przedstawiciele tych trzech procent, mimo że zaczynali od zera, zdołali w ciągu jednego czy dwóch pokoleń odnieść tak wielki sukces?

Odpowiedź jest prosta. Ludzie z tych górnych trzech procent formułują na piśmie swoje cele oraz plany, które następnie na co dzień realizują. Ci ludzie dokładnie wiedzą, kim są, czego chcą i do czego zmierzają. Działają na podstawie planu, który wyznacza im tryb postępowania i prowadzi szybko i sprawnie do zdrowia, szczęścia, majątku i dobrobytu, o które większość osób zabiega przez całe swoje życie.

Na skutek spisania na kartce precyzyjnie określonych celów ci ludzie marnują znacznie mniej czasu niż przeciętny człowiek. Ludzie, którzy swoje cele i plany formułują na piśmie, zarabiają i gromadzą przeciętnie dziesięć razy tyle co inni ludzie o takich samych możliwościach intelektualnych i tym samym poziomie wykształcenia.

Liczy się przede wszystkim jasność

Jest taka opowieść o myśliwym, który podchodzi na skraj lasu, zamyka oczy i strzela przed siebie pomiędzy drzewa. Potem odwraca się do przyjaciela i mówi: „Mam nadzieję, że coś niezłego na to się nadzieje”.

Wielu ludzi właśnie tak podchodzi do życia. Rzucają się na nie jak pies, który goni przejeżdżający samochód, i w rezultacie rzadko udaje im się coś złapać. Większość ludzi idzie przez życie bez celów, po prostu podejmując najróżniejsze starania i licząc na to, że coś kiedyś z tego wyniknie. Nadzieja to jednak nie strategia. Nadzieja to przepis na porażkę, a być może wręcz na katastrofę.

Aby maksymalnie wykorzystać czas i odbierać od życia największe i najlepsze nagrody, powinieneś regularnie myśleć o swoich celach, zwłaszcza w czasach zawirowań i szybkich zmian. Powinieneś maksymalnie skupić się na celu. Wyznaczanie celów, tworzenie planów i koncentrowanie życia wokół tego, co najbardziej pragniesz robić i mieć, to najlepsze z istniejących narzędzi zarządzania czasem.

Spójrz do własnego wnętrza

Pierwsze pytanie, które należy sobie zadać, brzmi: Kim jestem? Odpowiedź na to pytanie odzwierciedla twoje wyobrażenie o sobie i przedstawia cię takiego, jakim sam siebie widzisz. Ponieważ zewnętrzne zachowania niemal zawsze pokrywają się z naszym postrzeganiem samych siebie – z opisem samego siebie, którym posługujemy się w sferze wewnętrznej, odpowiedź na to pytanie wiele o tobie mówi.

Nad świątynią Apolla w Delfach w starożytnej Grecji widniał napis: „Poznaj samego siebie”. To punkt wyjścia na drodze do mądrości.

Sokrates twierdził, że życiem bezrefleksyjnym w ogóle nie warto żyć. Powinieneś regularnie znajdować czas na analizę własnego życia i co pewien czas upewniać się, że masz jasno sprecyzowane cele i że te cele się nie zmieniły. W przeciwnym razie wejdziesz w tryb reakcji, a to oznacza, że często będziesz po prostu bezwolnie spełniać oczekiwania innych ludzi.

Rozpocznij więc od analizy celów, wychodząc przy tym z założenia, że jesteś wyjątkowy, a potencjalnie również nadzwyczajny. Nigdy nie istniał i nigdy nie będzie istnieć nikt dokładnie taki jak ty. Bądź zatem sobą. Wszystkie inne postaci są już zajęte.

Jesteś wyjątkowym i złożonym zbiorem wiedzy, doświadczenia, wykształcenia, talentów, umiejętności, zainteresowań, emocji, pragnień i lęków. Poza tym począwszy od wczesnego dzieciństwa gromadziłeś wieloaspektowe doświadczenia, które cię kształtowały.

Masz pewne określone mocne strony i umiejętności. Przyszedłeś na świat z potencjałem niezbędnym do tego, aby osiągnąć wyjątkowość w pewnej określonej dziedzinie, a być może w kilku dziedzinach. Twoim obowiązkiem wobec siebie i innych jest odkryć wyjątkową misję, którą masz do wypełnienia tu na Ziemi. Musisz tę wizję precyzyjnie określić. Musisz zdefiniować sens swojego życia i pragnienie swojego serca.

Rób to, co naprawdę kochasz

Jedną z najlepszych rzeczy, jakie możesz w życiu zrobić, jest znaleźć coś, co naprawdę kochasz, a następnie zaangażować się całym sercem w dążenie do doskonałości w tej wybranej dziedzinie.

Przez całe swoje dorosłe życie osobiste i zawodowe powinieneś konsekwentnie szukać odpowiedzi na kilka pytań. Te odpowiedzi będą się zmieniały z czasem w związku z pozyskiwaniem przez ciebie nowych doświadczeń.

Za każdym razem, gdy zadasz sobie te pytania, powinieneś dążyć do sformułowania jasnej odpowiedzi. Nie zapominaj jednak, że musisz też być skłonny zmienić odpowiedź w związku z pojawieniem się nowych informacji.

Na początek przyjmij założenie, że nic cię nie ogranicza. Wyobraź sobie, że masz magiczną różdżkę i możesz zapewnić sobie życie pod każdym względem idealne. Zadaj sobie następujące pytania:

Co tak naprawdę chciałbym robić ze swoim życiem?

Co tak naprawdę, ale naprawdę chciałbym robić ze swoim życiem?

Co tak naprawdę, ale naprawdę, naprawdę chciałbym robić ze swoim życiem?

Zasadnicze znaczenie ma to trzecie pytanie, w którym występuje element „tak naprawdę, ale naprawdę, naprawdę”. To pytanie zmusza cię do zajrzenia w głąb samego siebie, przebicia się przez powierzchowne odpowiedzi dotyczące pieniędzy i sukcesu, a w rezultacie często przynosi odpowiedź, której tak naprawdę szukasz. W ten sposób otwierasz sobie bramę na drogę do pełnego wykorzystania własnego potencjału.

Planowanie strategiczne w wymiarze osobistym

Dobrze prosperujące firmy inwestują dużo czasu i pieniędzy w tworzenie planów strategicznych. Te plany to dobrze przemyślane cele i założenia, które mają im pomóc osiągnąć większy sukces i wyższą rentowność na konkurencyjnym rynku.

Ty również potrzebujesz planu strategicznego, osobistego planu strategicznego. Taki plan to gwarancja, że w krótkim okresie uda ci się osiągnąć możliwie dużo i że popełnisz przy tym możliwie niewiele błędów.

Tworzenie osobistego planu strategicznego wymaga poszukiwania odpowiedzi na cztery pytania, które powinniśmy sobie regularnie zadawać:

W jakim punkcie życia w tym momencie się znajduję? Co już udało mi się osiągnąć? Jak duży majątek zgromadziłem? Jak wygląda moje życie rodzinne? Jak oceniam poziom własnego zdrowia i kondycji fizycznej?

Jak dotarłem do tego punktu? Jakie decyzje i wybory z przeszłości doprowadziły do tego, że moje życie wygląda teraz tak, a nie inaczej? Co w największym stopniu przyczyniło się do osiągnięcia przeze mnie dotychczasowych sukcesów? Z jakich powodów pewne rzeczy się nie udawały?

Co chcę osiągnąć w przyszłości? Stwórz w głowie wyobrażenie idealnej przyszłości. Przenieś się o pięć lat do przodu i wyobraź sobie swoje życie jako idealne pod każdym względem. Czym by się ono różniło od twojego obecnego życia?

Jak mogę pokonać drogę, która dzieli mój obecny życiowy punkt od punktu docelowego? Co innego mógłbym zacząć robić już dziś, aby stworzyć dla siebie idealną przyszłość?

Najważniejsze jest jasne postawienie sprawy. Osobiste planowanie strategiczne wymaga przede wszystkim precyzyjnego sformułowania celów na piśmie, potem zaś starannej analizy różnych strategii ich urzeczywistniania.

Większość ludzi chce dużo zarabiać, robiąc to, co im sprawia najwięcej przyjemności, a ostatecznie w pewnym momencie osiągnąć niezależność finansową. Tylko niewielkiemu odsetkowi faktycznie się to udaje. Dlaczego?

Majątek pierwszego pokolenia

W samych tylko Stanach Zjednoczonych mieszka ponad 10 milionów milionerów, z czego ponad 80 procent zawdzięcza majątek własnej pracy. Na świecie liczba miliarderów sięga już blisko 2 tysięcy, z czego 66 procent dorobiło się tego własną pracą. To wszystko ludzie, którzy zaczynali z niczym, a sukces finansowy zdołali osiągnąć w okresie aktywności zawodowej jednego pokolenia, a nawet szybciej. Dlaczego w twoim przypadku tak to nie wygląda?

Cele takie jak wysoki dochód, niezależność finansowa czy nawet bogactwo można osiągnąć na wiele różnych sposobów.

Niewątpliwie główną drogą prowadzącą do sukcesu finansowego jest działalność przedsiębiorcza, której podstawą jest umiejętność założenia i budowania własnej sprawnie działającej firmy. Założenie firmy i wprowadzenie na rynek produktu czy usługi jest dziś znacznie prostsze niż kiedykolwiek wcześniej. W ciągu jednego dnia można zarejestrować firmę, założyć stronę internetową i rozpocząć działalność.

Wielu ludzi uzyskuje niezależność finansową dzięki specjalizacji, czyli osiągnięciu nadzwyczajnych kompetencji w wybranej przez siebie dziedzinie. Tacy ludzie zatrudniają się wówczas w zewnętrznej firmie w zamian za bardzo godziwe wynagrodzenie. Pracują dla kogoś innego, ale stopniowo awansują i w kolejnych latach zarabiają coraz więcej.

Aż 10 procent milionerów stanowią różnego rodzaju przedstawiciele wolnych zawodów, między innymi lekarze, prawnicy, architekci, księgowi czy inżynierowie. To ludzie, którzy przez długi czas ciężko pracowali, świetnie wywiązując się ze swoich zadań, i w ten sposób zyskali sobie świetną reputację, która ostatecznie przełożyła się na wysokie zarobki.

Możesz zatem wybrać ścieżkę przedsiębiorczości i zbudować firmę od zera. Możesz też postanowić, że będziesz pracować dla organizacji, zwłaszcza dla początkującej firmy o dużym potencjale. Możesz się wyspecjalizować i osiągnąć wysoki poziom biegłości w swojej dziedzinie. Wielki sukces możesz osiągnąć na wiele różnych sposobów.